W.T.S. Nilantha Fernando v. P.M.S. Nilanthi Perera, SC/APPEAL/65/2025

 

The crucial distinction is between an application made directly against a District Court judgment and an application seeking to challenge a decision already delivered by the Civil Appellate High Court. This judgment does not impose the same jurisdictional consequences on both.

READ JUDGMENT 

The analysis below is based on your attached judgment, W.T.S. Nilantha Fernando v. P.M.S. Nilanthi Perera, SC/APPEAL/65/2025, decided on 10 October 2025. References to page numbers are to that judgment.

Analysis

1. Background and decision

Almost ten years after their divorce, the plaintiff instituted a partition action in the District Court of Negombo, claiming an equal share of land. The defendant resisted the action, alleging that the plaintiff held her half share in trust for him.

The District Court entered judgment for the plaintiff. On the defendant’s appeal, the Civil Appellate High Court of Negombo reversed that judgment and dismissed the action.

The plaintiff did not seek leave to appeal to the Supreme Court within the applicable six-week period of 42 days. Instead, on the forty-fourth day, she applied to the Court of Appeal for revision or restitutio in integrum under Article 138.

The defendant objected that the Court of Appeal lacked jurisdiction to review a Civil Appellate High Court judgment. The Court of Appeal overruled that objection on 15 November 2022. The defendant then appealed to the Supreme Court.

The Supreme Court unanimously:

• Allowed the defendant’s appeal.
• Set aside the Court of Appeal’s order.
• Dismissed the plaintiff’s application challenging the Civil Appellate High Court judgment.
• Awarded the defendant costs in all three courts.

Justice Mahinda Samayawardhena delivered the judgment, with Chief Justice P. Padman Surasena and Justice Sampath B. Abayakoon agreeing.

The Supreme Court decided the jurisdictional issue; it did not rehear the merits of the partition or trust dispute. The High Court judgment dismissing the partition action consequently remained undisturbed. (Pages 1–3 and 49–50.)

2. The governing legal principles

Article 138 is subject to legislation. The Court of Appeal’s appellate, revisionary and restitutio in integrum jurisdiction under Article 138 is expressly subject to the Constitution and other law. Parliament may therefore regulate or reallocate that jurisdiction by ordinary legislation. The judgment rejects the proposition that express words excluding revision are invariably necessary. (Pages 9–17 and 44–47.)

Section 5A confers civil appellate and revisionary jurisdiction on Provincial High Courts. Section 5A of the High Court of the Provinces (Special Provisions) Act No. 19 of 1990, introduced by Act No. 54 of 2006, provides the relevant jurisdiction over District Court judgments and orders.

Section 5C provides the onward route to the Supreme Court. A judgment, decree or order made in the exercise of jurisdiction under section 5A is challengeable directly in the Supreme Court, with its leave. This encompasses the Civil Appellate High Court’s exercise of revisionary jurisdiction under section 5A, as well as ordinary appellate jurisdiction. (Pages 25–28.)

Concurrent jurisdiction provides alternative forums, not successive forums. Within the relevant sphere, the Court of Appeal and Civil Appellate High Court exercise coordinate jurisdiction. A litigant cannot obtain another examination by the Court of Appeal after an unsuccessful examination by the Civil Appellate High Court merely by changing the description of the remedy. (Pages 29–37.)

Exceptional circumstances do not supply missing jurisdiction. The distinction between an appeal and revision does not authorize the Court of Appeal to intervene where the statutory scheme reserves the challenge to the Supreme Court.

Finality and avoidance of forum shopping matter. The legislative scheme was intended to reduce delay and duplication, not introduce an additional intermediate tier of review.

The Court expressly rejected the contrary reasoning in Gunawardane v. Muthukumarana [2020] 3 Sri LR 306 and preferred Merchant Bank of Sri Lanka Ltd v. Perera [2012] BLR 14. It is therefore unsafe to rely on Gunawardane for the proposition rejected in this judgment. (Pages 44–50.)

3. Effect on applications concerning District Court judgments

Procedural position	Effect of this judgment
Revision filed directly in the Court of Appeal against a District Court judgment, without a prior Civil Appellate High Court determination of that challenge	It is not automatically incompetent merely because a Civil Appellate High Court exists. The judgment recognises concurrent jurisdiction. The Court of Appeal may deal with the application within its jurisdiction, or the appropriate transfer mechanism may be invoked.
Restitutio in integrum filed directly in the Court of Appeal against a District Court judgment	It is not categorically barred by the operative holding. However, pages 41–43 support transfer to the appropriate Civil Appellate High Court and reject the assumption that such courts are wholly incapable of determining transferred restitution applications.
Revision or restitutio in integrum seeking to set aside a Civil Appellate High Court judgment	The Court of Appeal lacks jurisdiction. The appropriate challenge is to the Supreme Court under section 5C, subject to leave and the applicable procedural requirements.
An application nominally directed against the District Court judgment, but seeking another review after that judgment has already been considered by the Civil Appellate High Court	Merely framing the prayers against the District Court judgment does not necessarily avoid the prohibition. The substance and procedural history must be examined. A second challenge which effectively reopens the High Court’s determination cannot be maintained in the Court of Appeal.

The last distinction has already been applied. In Athapattu v. Perera, CA/RII/0077/2024, decided on 29 October 2025, the petitioner had unsuccessfully challenged a District Court order in revision before the Civil Appellate High Court. Her subsequent Court of Appeal application sought relief against both decisions. Applying Nilantha Fernando, the Court of Appeal dismissed the application for want of jurisdiction. The application had been filed in 2024, demonstrating that the principle was applied to an already pending proceeding. Court of Appeal judgment, pages 3–5.

4. How a pending direct application should now be dealt with

For an application directed directly against a District Court judgment, the appropriate approach is:

1.     Identify the actual decision under challenge. Place the complete appellate and revisionary history before the court. Distinguish a first challenge from an attempt to reopen a Civil Appellate High Court decision.

2.     Address jurisdiction before the merits. Rely on the judgment’s recognition of concurrent jurisdiction at pages 29–34, rather than treating its concluding paragraph as a blanket exclusion of all District Court matters.

3.     Where transfer is appropriate, seek a formal transfer order. Section 5D(1) permits transfer of an appeal or application within section 5A to the appropriate High Court, as determined by the President of the Court of Appeal. For a combined revision/restitution application, Aluthwatta v. Bandutissa supplies the specific procedural example endorsed at pages 42–43.

4.     Obtain express directions concerning the record, future hearing and any existing interim relief. The judgment does not itself transfer pending cases or determine the continuation of interim orders in other proceedings.

5.     Establish the substantive grounds for the remedy separately. Recognition of jurisdiction or transfer does not establish entitlement to revision or restitution.

There is an important statutory qualification: section 5D(2) expressly concerns proceedings pending when that section came into operation. It should not be presented as an unrestricted transfer provision covering every later application. Section 5D(1), and the approach adopted in Aluthwatta, are material to subsequently filed proceedings. Act No. 54 of 2006, section 2 inserting section 5D.

Restitutio in integrum requires particular care. The Supreme Court acknowledged that section 5A(1) does not expressly name that jurisdiction. It nevertheless reasoned that the transfer provisions contemplate High Courts determining restitution applications in appropriate cases, and endorsed the complementary relationship between revision and restitution. It recommended an express legislative amendment.

Accordingly, the judgment supports the transfer and determination of appropriate applications, but should not be described as having amended section 5A or as conclusively granting an unrestricted right to institute every freestanding restitution application directly in the High Court. The observations at pages 41–43 extend beyond the narrow issue necessary to dispose of this appeal and must be distinguished from its binding holding concerning review of High Court judgments.

Where the application challenges the High Court’s determination, transfer back to a Civil Appellate High Court is not the solution contemplated by this judgment. The prescribed onward remedy is a Supreme Court challenge. The decision creates no fresh appeal period and no automatic conversion of a Court of Appeal application into a Supreme Court leave application.

5. Principal precedents cited: brief account and relevance

The following accounts identify how the authorities were used in the supplied judgment. They do not purport to reproduce the complete facts of every earlier case.

Authority	Brief account and principle
Martin v. Wijewardena [1989] 2 Sri LR 409	Distinguished the court’s jurisdiction from an individual’s right of appeal. Article 138 defines jurisdiction; a right of appeal must arise under the relevant legislation.
Swasthika Textile Industries Ltd v. Thantrige Dayaratne [1993] 2 Sri LR 348	Concerned appellate jurisdiction over Labour Tribunal orders. Held that ordinary legislation could transfer the relevant jurisdiction to Provincial High Courts because Article 138 jurisdiction is not entrenched against such legislative change.
Sriyawathie v. Superintendent, Hapugastenne Estate [1997] 1 Sri LR 1	Rejected the contention that Swasthika was per incuriam and reaffirmed that appeal rights depend on statute.
Weragama v. Eksath Lanka Wathu Kamkaru Samithiya [1994] 1 Sri LR 293	Concerned a Provincial High Court writ application against a Labour Tribunal President. Distinguished the constitutionally protected writ jurisdiction from Article 138 jurisdiction, which may be altered by ordinary law.
Wickramasekera v. OIC, Police Station, Ampara [2004] 1 Sri LR 257	On a constitutional reference, held that appeals from Provincial High Court decisions made in appellate jurisdiction fall to the Supreme Court under section 9, rather than the Court of Appeal.
Balaganeshan v. OIC, Police Station, Seeduwa, SC/SPL/LA/79/2015, 01.04.2016	Explained that a High Court exercising the relevant appellate jurisdiction is not subordinate to the Court of Appeal within that jurisdiction. The applicant should have approached the Supreme Court.
Sharif v. Wickramasuriya [2010] 1 Sri LR 255; Ramalingam v. Parameswary [2000] 2 Sri LR 340	Explain concurrent jurisdiction: the courts are alternative forums and stand on an equal footing within the jurisdiction conferred. These authorities are important against an overbroad assertion that all direct District Court challenges are barred in the Court of Appeal.
Sajith Dilhan Aluthwatta v. Bandutissa, CA/40/2009, 27.03.2009	A combined revision and restitution application was referred for transfer to the appropriate Provincial High Court. The court warned against using the restitution label to circumvent the decentralised civil appellate scheme.
Gunaratne v. Indika Sampath, CA/PHC/APN/54/2013/REV, 23.09.2013	In a partition matter, revision against a Civil Appellate High Court judgment was dismissed in limine. The proper avenue was the Supreme Court; the two appellate forums were coordinate in the relevant sphere.
Merchant Bank of Sri Lanka Ltd v. Perera [2012] BLR 14	Concerned revision of a Commercial High Court order. Held that the statutory direct route to the Supreme Court excluded Court of Appeal review. Nilantha Fernando preferred its reasoning and applied it to the civil appellate scheme.
Australanka Exporters (Pvt) Ltd v. Indian Bank [2001] 2 Sri LR 156; Kumara Perera v. Merchant Bank of Sri Lanka Ltd [2019] 2 Sri LR 533	Respectively support the exclusive Supreme Court route for Commercial High Court decisions and the absence of Court of Appeal jurisdiction to grant restitutio in integrum against such a judgment.
Gunawardane v. Muthukumarana [2020] 3 Sri LR 306	Had held that removal of appellate jurisdiction did not itself exclude the Court of Appeal’s distinct revisionary jurisdiction over Provincial High Court appellate decisions. The present judgment expressly rejects that reasoning.
Mariam Beebee v. Seyed Mohomed (1965) 68 NLR 36	Recognised revision as an extraordinary remedy to avert miscarriages of justice, including in partition proceedings. The present judgment distinguishes its constitutional and statutory setting: it does not establish an unlimited revisionary jurisdiction overriding later legislation.
Malwatta v. Softlogic Finance PLC, CA/CPA/152/2022, 31.08.2023	Concerned a further revision application after a High Court revision decision. Identified duplication, conflicting decisions and the difficulty of permitting revision upon revision.
Laksiri v. OIC, Anti Vice Squad [2012] 1 Sri LR 131	Exceptional circumstances do not permit Court of Appeal revision in derogation of jurisdiction specifically vested in the Supreme Court.
Gunaratne v. Thambinayagam [1993] 2 Sri LR 355; Abeygunasekera v. Setunga [1997] 1 Sri LR 62; Abeywardene v. Ajith De Silva [1998] 1 Sri LR 134	Address the different statutory position concerning certain Provincial High Court revision decisions, notably proceedings originating under section 66 of the Primary Courts’ Procedure Act. They explain why the judgment must not be generalised to every kind of High Court revision decision.
Jinasena v. Hemamali [2011] 1 Sri LR 337; Board of Investment of Sri Lanka v. Million Garments (Pvt) Ltd [2014] 1 Sri LR 286	Cited for the six-week Supreme Court filing period and its computation: exclude the judgment date, but include intervening weekends, public holidays and the filing date.

6. Other cited authorities, grouped by the propositions for which they appear

• Article 138 and statutory appeal rights: Tennakoonwela v. Director General, CIABOC, SC/TAB/4/2023, 07.10.2024; Gamhewa v. Maggie Nona [1989] 2 Sri LR 250; Malegoda v. Joachim [1997] 1 Sri LR 88; Bandara v. People’s Bank [2002] 3 Sri LR 25; People’s Bank v. Camillus Perera [2003] 2 Sri LR 358; Jayawardena v. Sampath Bank [2005] 2 Sri LR 83; Bakmeewewa v. Konarage Raja [1989] 1 Sri LR 231; Hatton National Bank v. Thejasiri Gunethilake [2016] 1 Sri LR 276; and DFCC Bank v. Rajitha Fernando [2024/25] BLR 106. These reinforce that jurisdiction and the right to invoke it must be located in the applicable constitutional and statutory provisions.
• Legislative allocation of jurisdiction: Agrarian Services (Amendment) Bill, SC Special Determinations 2 and 4/1991, 07.02.1991; Sunil Chandra Kumara v. Veloo [2001] 3 Sri LR 91; and Priyadharshani v. Ammasi Krishna, SC/APPEAL/62/2018, 24.03.2025. These support the distinction between jurisdictions that ordinary legislation can reallocate and those constitutionally protected against such alteration.
• Avoidance of repeated review: Nishantha Fernando v. Attorney-General, CA/MC/RE/4/2017, 08.06.2018, rejected a second revision attempt after High Court revision proceedings; Seylan Bank PLC v. Christobel Daniels, CA/PHC/APN/58/2014, 14.12.2016, rejected revision where the proper jurisdiction lay with the Supreme Court; Abeydasa v. People’s Bank, CA/CPA/124/2021, 05.06.2023, is identified as another decision not following Gunawardane.
• Commercial High Court jurisdiction: Senanayake v. Koehn [2002] 3 Sri LR 381 and Kosala Bandara Bakmeewewa v. The Finance PLC, CA/PHC/APN/97/2007, 13.06.2016, form part of the line excluding Court of Appeal review of Commercial High Court judgments and orders.
• Finality, delay and forum shopping: Cassim v. Government Agent, Batticaloa (1966) 69 NLR 403 emphasises finality; Ranasinghe v. Ceylon State Mortgage Bank [1981] 1 Sri LR 121 rejects perceived speed as a legal basis for choosing an otherwise inappropriate forum; JMC Jayasekara Management Centre (Pvt) Ltd v. Commissioner General of Inland Revenue [2024/25] BLR 557 condemns forum shopping. The High Court of the Provinces (Special Provisions) (Amendment) Bill Determination, SC/SD/12/2006, 20.11.2006, explains the objective of reducing the Court of Appeal’s backlog.
• Purposive constitutional interpretation: Wadigamangawa v. Wimalasuriya [1981] 1 Sri LR 287; Minister of Home Affairs v. Fisher [1979] 3 All ER 21; Ashok Tanwar v. State of HP, AIR 2005 SC 614; McCulloch v. Maryland, 17 US (4 Wheat.) 316 (1819); and Hunter v. Southam Inc. [1984] 2 SCR 145. They support interpreting a constitution as an enduring framework in light of its purpose, rather than through narrow technical construction. The supplied judgment prints “1973” for Fisher; the recognised citation is 1979. Judicial confirmation of the citation.

The judgment also cites N.S. Bindra, Interpretation of Statutes, 13th edition (2023), p. 656. That is a textbook authority, not a judicial precedent.

7. A subsequent clarification that prevents overstatement

In Attorney-General v. Perpetual Treasuries Ltd and others, SC/APPEAL/161/2023, decided on 1 June 2026, a five-judge bench expressly clarified that the separate route applicable to certain section 66 proceedings remains: following Provincial High Court revision, an appeal may lie to the Court of Appeal because the Supreme Court lacks direct jurisdiction under that particular statutory scheme.

That exception must not be confused with Civil Appellate High Court revision under section 5A, for which section 5C provides the direct Supreme Court route. Supreme Court judgment, p. 11.

---

සිංහල පිටපත

1. නඩුවේ පසුබිම සහ තීරණය

W.T.S. Nilantha Fernando v. P.M.S. Nilanthi Perera, SC/APPEAL/65/2025 නඩුවේ තීන්දුව ප්‍රකාශයට පත් කරන ලද්දේ 2025 ඔක්තෝබර් 10 දිනදීය.

පාර්ශ්වකරුවන්ගේ දික්කසාදයෙන් වසර දහයකට ආසන්න කාලයකට පසුව, පැමිණිලිකාරිය ඉඩමක සම අර්ධ කොටසක් ඉල්ලා මීගමුව දිසා අධිකරණයේ බෙදුම් නඩුවක් පැවරුවාය. විත්තිකරුගේ ස්ථාවරය වූයේ පැමිණිලිකාරියගේ නමට පැවති අර්ධ කොටස ඇය විසින් ඔහු වෙනුවෙන් භාරයක් වශයෙන් දරනු ලැබූ බවයි.

දිසා අධිකරණය පැමිණිලිකාරියට පක්ෂව තීන්දුව ලබා දුන්නේය. විත්තිකරුගේ අභියාචනය විභාග කළ මීගමුව සිවිල් අභියාචනා මහාධිකරණය එම තීන්දුව ඉවත් කර පැමිණිලිකාරියගේ නඩුව නිෂ්ප්‍රභ කළේය.

පැමිණිලිකාරිය, නියමිත දින 42 තුළ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයෙන් අභියාචනා අවසර ඉල්ලා නොසිට, හතළිස් හතරවන දිනයේදී ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ 138 වන ව්‍යවස්ථාව යටතේ අභියාචනාධිකරණයට ප්‍රතිශෝධන හෝ යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමේ (restitutio in integrum) ඉල්ලීමක් ඉදිරිපත් කළාය.

එම ඉල්ලීම විභාග කිරීමට අභියාචනාධිකරණයට අධිකරණ බලය නොමැති බවට විත්තිකරු මූලික විරෝධතාවක් ඉදිරිපත් කළේය. අභියාචනාධිකරණය 2022 නොවැම්බර් 15 දින එම විරෝධතාව ප්‍රතික්ෂේප කළ අතර, විත්තිකරු එයට එරෙහිව ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයට අභියාචනය කළේය.

ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය ඒකමතිකව:

• විත්තිකරුගේ අභියාචනයට ඉඩ දුන්නේය.
• අභියාචනාධිකරණ නියෝගය ඉවත් කළේය.
• සිවිල් අභියාචනා මහාධිකරණ තීන්දුවට එරෙහිව පැමිණිලිකාරිය ඉදිරිපත් කළ ඉල්ලීම නිෂ්ප්‍රභ කළේය.
• අධිකරණ තුනෙහිම නඩු ගාස්තු විත්තිකරුට හිමි බව නියම කළේය.

මහින්ද සමයවර්ධන විනිසුරුතුමා තීන්දුව ලියූ අතර, අගවිනිසුරු පී. පද්මන් සූරසේන මහතා සහ සම්පත් බී. අබේකෝන් විනිසුරුතුමා ඊට එකඟ වූහ.

ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය තීරණය කළේ අධිකරණ බලය පිළිබඳ ප්‍රශ්නයයි. ඉඩමේ හිමිකම හෝ භාරය පිළිබඳ ආරවුලේ ගුණාගුණ නැවත විභාග නොකෙරිණි. ඒ අනුව බෙදුම් නඩුව නිෂ්ප්‍රභ කළ මහාධිකරණ තීන්දුව වෙනස් නොවී පැවතිණි. (පිටු 1–3 සහ 49–50.)

2. තීන්දුවෙන් තහවුරු කළ නීතිමය මූලධර්ම

138 වන ව්‍යවස්ථාව යටතේ අධිකරණ බලය ව්‍යවස්ථාපිත නීතියට යටත්ය. අභියාචනාධිකරණයේ අභියාචනා, ප්‍රතිශෝධන සහ යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමේ අධිකරණ බලය ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවට සහ වෙනත් නීතියකට යටත් වේ. එබැවින් සාමාන්‍ය පනතක් මගින් එම අධිකරණ බලය නියාමනය කිරීමට හෝ වෙනත් අධිකරණයකට පැවරීමට පාර්ලිමේන්තුවට හැකිය. සෑම අවස්ථාවකදීම ප්‍රතිශෝධන බලය ඉවත් කරන පැහැදිලි වචන අනිවාර්ය බවට වූ තර්කය මෙහිදී පිළිගෙන නැත.

5A වගන්තිය මගින් සිවිල් අභියාචනා සහ ප්‍රතිශෝධන අධිකරණ බලය පළාත් මහාධිකරණයට පවරා ඇත. අදාළ නීතිමය පදනම වන්නේ 2006 අංක 54 දරන සංශෝධන පනතින් සංශෝධිත 1990 අංක 19 දරන පළාත්බද මහාධිකරණ (විශේෂ විධිවිධාන) පනතයි.

5C වගන්තිය අනුව ඊළඟ අභියාචනා මාර්ගය ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය වෙතය. 5A වගන්තිය යටතේ අධිකරණ බලය ක්‍රියාත්මක කරමින් දෙන ලද තීන්දුවකට, තීන්දු ප්‍රකාශයකට හෝ නියෝගයකට එරෙහිව, ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයේ අවසරය ඇතිව සෘජුවම එම අධිකරණයට අභියාචනය කළ යුතුය. සිවිල් අභියාචනා මහාධිකරණය 5A වගන්තිය යටතේ ප්‍රතිශෝධන බලය ක්‍රියාත්මක කර දෙන තීරණ ද මෙයට අයත් වේ.

සමගාමී අධිකරණ බලය යනු විකල්ප අධිකරණ දෙකක් සැලසීමකි. එය එකම කරුණ සම්බන්ධයෙන් පළමුව සිවිල් අභියාචනා මහාධිකරණයටත්, පසුව අභියාචනාධිකරණයටත් ගොස් අනුක්‍රමික සහන ඉල්ලා සිටීමේ අයිතියක් නොවේ.

සුවිශේෂී තත්ත්වයන් පැවතීමෙන් නොමැති අධිකරණ බලයක් ඇති නොවේ. ප්‍රතිශෝධනය සාමාන්‍ය අභියාචනයකින් වෙනස් වූ විශේෂ ප්‍රතිකර්මයක් වුවද, එම වෙනස පමණක් මත ව්‍යවස්ථාපිත අධිකරණ බල සීමාව ඉක්මවා යා නොහැකිය.

නඩු කටයුතුවල අවසානාත්මකභාවය ආරක්ෂා කළ යුතුය. නැවත නැවත නඩු පැවරීම, පරස්පර තීරණ සහ තමන්ට හිතකර අධිකරණයක් සොයා යාම වැළැක්වීම අදාළ නීතිමය සැලැස්මේ අරමුණු වේ.

Gunawardane v. Muthukumarana [2020] 3 Sri LR 306 නඩුවේ ප්‍රතිවිරුද්ධ තර්කනය මෙම තීන්දුවෙන් පැහැදිලිව ප්‍රතික්ෂේප කර, Merchant Bank of Sri Lanka Ltd v. Perera [2012] BLR 14 නඩුවේ ප්‍රවේශය අනුමත කර ඇත. (පිටු 9–17, 25–37 සහ 44–50.)

3. දිසා අධිකරණ තීන්දුවකට එරෙහි ඉල්ලීම් කෙරෙහි ඇති බලපෑම

ඉල්ලීමේ ස්වභාවය	මෙම තීන්දුවේ බලපෑම
සිවිල් අභියාචනා මහාධිකරණ තීරණයක් නොමැතිව, දිසා අධිකරණ තීන්දුවට සෘජුවම එරෙහිව අභියාචනාධිකරණයේ ගොනු කළ ප්‍රතිශෝධන ඉල්ලීමක්	සිවිල් අභියාචනා මහාධිකරණයක් පවතින නිසාම එය අනිවාර්යයෙන් පවත්වාගෙන යා නොහැකි ඉල්ලීමක් බවට පත් නොවේ. තීන්දුව සමගාමී අධිකරණ බලය පිළිගනී. අභියාචනාධිකරණය විසින් එය විභාග කිරීම හෝ අදාළ මහාධිකරණයට මාරු කිරීම සලකා බැලිය හැකිය.
දිසා අධිකරණ තීන්දුවකට සෘජුවම එරෙහිව ගොනු කළ යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමේ ඉල්ලීමක්	මෙම තීන්දුවේ තීරණාත්මක නීතිමය නිගමනයෙන් එවැනි සියලු ඉල්ලීම් තහනම් කර නැත. එහෙත් සුදුසු ඉල්ලීම් අදාළ සිවිල් අභියාචනා මහාධිකරණයට මාරු කර විභාග කිරීමේ ප්‍රවේශයට පිටු 41–43 සහාය දක්වයි.
සිවිල් අභියාචනා මහාධිකරණ තීන්දුව ඉවත් කිරීමට ඉල්ලා අභියාචනාධිකරණයට ඉදිරිපත් කළ ප්‍රතිශෝධන හෝ යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමේ ඉල්ලීමක්	අභියාචනාධිකරණයට අධිකරණ බලය නොමැත. නිසි මාර්ගය වන්නේ 5C වගන්තිය යටතේ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයෙන් අභියාචනා අවසර ඉල්ලා සිටීමයි.
නාමිකව දිසා අධිකරණ තීන්දුවට එරෙහි වුවද, දැනටමත් මහාධිකරණය තීරණය කර ඇති කරුණක් නැවත විභාග කරවා ගැනීමට ඉදිරිපත් කරන ඉල්ලීමක්	ඉල්ලීමේ නාමය හෝ ආයාචනය පමණක් වෙනස් කිරීම ප්‍රමාණවත් නොවේ. ඉල්ලීමේ සැබෑ අරමුණ සහ පෙර නඩු කටයුතු සලකා බැලිය යුතුය. මහාධිකරණ තීරණය නැවත ප්‍රශ්න කිරීමට අභියාචනාධිකරණය භාවිත කළ නොහැකිය.

මෙම අවසාන කරුණ Athapattu v. Perera, CA/RII/0077/2024, 2025.10.29 නඩුවේදී යොදාගෙන ඇත. දිසා අධිකරණ නියෝගයට එරෙහිව මහාධිකරණයට කළ ප්‍රතිශෝධන ඉල්ලීම අසාර්ථක වූ පසු, ඉල්ලුම්කාරිය එම තීරණ දෙකටම එරෙහිව අභියාචනාධිකරණයෙන් සහන ඉල්ලා සිටියාය. Nilantha Fernando තීන්දුව අනුගමනය කරමින් අධිකරණ බලය නොමැති බව මත එම ඉල්ලීම නිෂ්ප්‍රභ කෙරිණි. එය 2024 දී ගොනු කළ ඉල්ලීමක් වූ බැවින්, නව තීන්දුව පවතින නඩු කටයුත්තකට ද යොදාගෙන ඇත. අදාළ අභියාචනාධිකරණ තීන්දුව.

4. දැනට විභාග වෙමින් පවතින සෘජු ඉල්ලීමක් සම්බන්ධයෙන් ගත යුතු ක්‍රියාමාර්ග

1.    අභියෝගයට ලක් කර ඇත්තේ කවර තීරණයද යන්න නිශ්චිතව දැක්විය යුතුය. දිසා අධිකරණ තීන්දුවට කරන පළමු අභියෝගයක්ද, නැතහොත් සිවිල් අභියාචනා මහාධිකරණය දැනටමත් තීරණය කළ කරුණක් නැවත ඉදිරිපත් කිරීමක්ද යන්න පැහැදිලි කළ යුතුය.

2.    නඩුවේ ගුණාගුණවලට පෙර අධිකරණ බලය පිළිබඳ කරුණ ඉදිරිපත් කළ යුතුය. සමගාමී අධිකරණ බලය පිළිබඳව තීන්දුවේ පිටු 29–34 වෙත අවධානය යොමු කළ යුතුය. අවසාන ඡේදය පමණක් උපුටා දක්වා සියලු දිසා අධිකරණ ඉල්ලීම් තහනම් බවට තර්ක කිරීම නිවැරදි නොවේ.

3.    මාරු කිරීම සුදුසු නම් විධිමත් මාරු කිරීමේ නියෝගයක් ඉල්ලා සිටිය යුතුය. 5D(1) වගන්තිය යටතේ අභියාචනාධිකරණයේ සභාපතිතුමා විසින් තීරණය කරනු ලබන සුදුසු මහාධිකරණයට ඉල්ලීම යොමු කළ හැකිය. ප්‍රතිශෝධන සහ යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමේ ඒකාබද්ධ ඉල්ලීමක් සඳහා Aluthwatta v. Bandutissa නඩුව විශේෂයෙන් අදාළ වේ.

4.    නඩු වාර්තාව, ඉදිරි විභාගය සහ පවතින අතුරු සහන පිළිබඳ පැහැදිලි නියෝග ලබාගත යුතුය. මෙම ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ තීන්දුවෙන් අනෙකුත් නඩු ස්වයංක්‍රීයව මාරු නොවන අතර, ඒවායේ අතුරු නියෝග පිළිබඳව ද ස්වයංක්‍රීය තීරණයක් ලබා දී නැත.

5.    සහනයට හිමිකම් කියන හේතු වෙනම තහවුරු කළ යුතුය. අධිකරණ බලය පැවතීම හෝ ඉල්ලීම මාරු කිරීම පමණක් මත ප්‍රතිශෝධන හෝ යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමේ සහනය හිමි නොවේ.

5D(2) වගන්තියේ කාලමය සීමාව සැලකිල්ලට ගත යුතුය. එහි පැහැදිලි වචන අනුව එය අදාළ වන්නේ එම වගන්තිය ක්‍රියාත්මක වූ දිනයේ අභියාචනාධිකරණයේ පැවති නඩු කටයුතුවලටය. පසුව ගොනු කළ සෑම ඉල්ලීමක්ම මාරු කිරීමට සීමා රහිත බලයක් එම උපවගන්තියෙන් ලැබෙන බව නොකිය යුතුය. පසුව ගොනු කළ ඉල්ලීම් සඳහා 5D(1) වගන්තිය සහ Aluthwatta ප්‍රවේශය අදාළ වේ. 2006 අංක 54 දරන පනත.

යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමේ අධිකරණ බලය සම්බන්ධයෙන් වෙනම සැලකිල්ලක් අවශ්‍යය. 5A(1) වගන්තියෙහි එම අධිකරණ බලය නමින් සඳහන් කර නොමැති බව ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය පිළිගෙන ඇත. එහෙත් මාරු කිරීමේ විධිවිධාන අනුව සුදුසු අවස්ථාවලදී එවැනි ඉල්ලීම් මහාධිකරණයට විභාග කළ හැකි බව එය පැහැදිලි කරයි. මේ පිළිබඳව පැහැදිලි ව්‍යවස්ථාපිත විධිවිධානයක් ඇතුළත් කිරීමට පාර්ලිමේන්තුවට නිර්දේශයක් ද කර ඇත.

එබැවින් මෙම තීන්දුවෙන් 5A වගන්තිය සංශෝධනය වී ඇතැයි හෝ ඕනෑම ස්වාධීන යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමේ ඉල්ලීමක් සෘජුවම මහාධිකරණයේ ගොනු කිරීමට සීමා රහිත අයිතියක් ලබා දී ඇතැයි පැවසීම නිවැරදි නොවේ. පිටු 41–43 හි නිරීක්ෂණ, මෙම අභියාචනය විසඳීමට අත්‍යවශ්‍ය වූ අධිකරණ බලය පිළිබඳ තීරණාත්මක නිගමනයෙන් වෙන්කර අවබෝධ කරගත යුතුය.

මහාධිකරණ තීන්දුවටම එරෙහි ඉල්ලීමක් නම්, එය නැවත සිවිල් අභියාචනා මහාධිකරණයකට මාරු කිරීම විසඳුම නොවේ. නිසි ඉදිරි මාර්ගය ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය වෙතය. මෙම තීන්දුවෙන් අලුත් අභියාචනා කාලසීමාවක් ලබා දී නැති අතර, අභියාචනාධිකරණයේ ඉල්ලීමක් ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ අභියාචනා අවසර ඉල්ලීමක් බවට ස්වයංක්‍රීයව පරිවර්තනය වන්නේද නැත.

5. ප්‍රධාන පූර්ව නඩු තීන්දු සහ ඒවායේ අදාළත්වය

පූර්ව නඩු තීන්දුව	කෙටි විස්තරය සහ නීතිමය මූලධර්මය
Martin v. Wijewardena [1989] 2 Sri LR 409	අධිකරණයක අධිකරණ බලය සහ පුද්ගලයකුගේ අභියාචනා අයිතිය අතර වෙනස පැහැදිලි කරයි. 138 වන ව්‍යවස්ථාව අධිකරණ බලය නිර්වචනය කරන අතර අභියාචනා අයිතිය අදාළ නීතියෙන් ලැබිය යුතුය.
Swasthika Textile Industries Ltd v. Thantrige Dayaratne [1993] 2 Sri LR 348	කම්කරු විනිශ්චය සභා නියෝග පිළිබඳ අභියාචනා අධිකරණ බලය සම්බන්ධ නඩුවකි. 138 වන ව්‍යවස්ථාවේ බලය සාමාන්‍ය පනතක් මගින් මහාධිකරණයට පැවරිය හැකි බව තීරණය කෙරිණි.
Sriyawathie v. Superintendent, Hapugastenne Estate [1997] 1 Sri LR 1	Swasthika තීන්දුව අදාළ නීතිය නොසලකා දුන් තීන්දුවක් බවට වූ තර්කය ප්‍රතික්ෂේප කර, අභියාචනා අයිතිය ව්‍යවස්ථාපිත අයිතියක් බව තහවුරු කළේය.
Weragama v. Eksath Lanka Wathu Kamkaru Samithiya [1994] 1 Sri LR 293	කම්කරු විනිශ්චය සභා සභාපතිවරයකුට එරෙහිව පළාත් මහාධිකරණයේ ඉදිරිපත් කළ රිට් ඉල්ලීමක් සම්බන්ධයෙනි. රිට් බලය සහ සාමාන්‍ය නීතියෙන් වෙනස් කළ හැකි 138 වන ව්‍යවස්ථාවේ බලය අතර වෙනස පැහැදිලි කරයි.
Wickramasekera v. OIC, Police Station, Ampara [2004] 1 Sri LR 257	මහාධිකරණය අභියාචනා බලය ක්‍රියාත්මක කර දෙන තීරණවලට එරෙහිව 9 වගන්තිය අනුව අභියාචනය යොමු වන්නේ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයට බව තීරණය කළේය.
Balaganeshan v. OIC, Police Station, Seeduwa, SC/SPL/LA/79/2015, 2016.04.01	අදාළ අභියාචනා බලය ක්‍රියාත්මක කිරීමේදී මහාධිකරණය අභියාචනාධිකරණයට යටත් අධිකරණයක් නොවන බවත්, නිසි ඉල්ලීම ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයට කළ යුතුව තිබූ බවත් පැහැදිලි කළේය.
Sharif v. Wickramasuriya [2010] 1 Sri LR 255; Ramalingam v. Parameswary [2000] 2 Sri LR 340	සමගාමී අධිකරණ බලය ඇති අධිකරණ දෙක අදාළ විෂය පථය තුළ සමාන තලයක සිටින විකල්ප අධිකරණ බව පැහැදිලි කරයි.
Sajith Dilhan Aluthwatta v. Bandutissa, CA/40/2009, 2009.03.27	ප්‍රතිශෝධන සහ යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමේ ඒකාබද්ධ ඉල්ලීමක් අදාළ මහාධිකරණයට මාරු කිරීම සඳහා යොමු කළේය. ඉල්ලීමේ නාමය භාවිත කර සිවිල් අභියාචනා ක්‍රමය මඟහැරීම අනුමත නොකළේය.
Gunaratne v. Indika Sampath, CA/PHC/APN/54/2013/REV, 2013.09.23	බෙදුම් නඩුවක සිවිල් අභියාචනා මහාධිකරණ තීන්දුවට එරෙහි ප්‍රතිශෝධන ඉල්ලීම මූලික අවස්ථාවේදීම නිෂ්ප්‍රභ කළේය. නිසි මාර්ගය ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය බව දැක්වීය.
Merchant Bank of Sri Lanka Ltd v. Perera [2012] BLR 14	වාණිජ මහාධිකරණ නියෝගයක් ප්‍රතිශෝධනය කිරීම සම්බන්ධයෙනි. සෘජු ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ අභියාචනා මාර්ගයක් නීතියෙන් සලසා ඇති විට, අභියාචනාධිකරණයේ අමතර සමාලෝචනයකට ඉඩ නොමැති බව තීරණය කළේය.
Australanka Exporters (Pvt) Ltd v. Indian Bank [2001] 2 Sri LR 156; Kumara Perera v. Merchant Bank of Sri Lanka Ltd [2019] 2 Sri LR 533	වාණිජ මහාධිකරණ තීරණ පිළිබඳ නිසි අභියාචනා මාර්ගය ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය බවත්, එවැනි තීන්දුවකට එරෙහි යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමේ ඉල්ලීමක් අභියාචනාධිකරණයට විභාග කළ නොහැකි බවත් තහවුරු කරයි.
Gunawardane v. Muthukumarana [2020] 3 Sri LR 306	අභියාචනා බලය ඉවත් කිරීමෙන් වෙනම ප්‍රතිශෝධන බලය ඉවත් නොවන බවට පෙර පැවති තර්කනයයි. මෙම නඩුවේදී එම තර්කනය පැහැදිලිව ප්‍රතික්ෂේප කර ඇත.
Mariam Beebee v. Seyed Mohomed (1965) 68 NLR 36	යුක්තිය අහිමිවීම වැළැක්වීමට, බෙදුම් නඩුවලදීද භාවිත කළ හැකි විශේෂ ප්‍රතිකර්මයක් ලෙස ප්‍රතිශෝධනය පිළිගත්තේය. එහෙත් පසුව පනවන ලද නීතිමය සීමා ඉක්මවන අසීමිත බලයක් එයින් තහවුරු නොවේ.
Malwatta v. Softlogic Finance PLC, CA/CPA/152/2022, 2023.08.31	මහාධිකරණ ප්‍රතිශෝධන තීරණයකට පසුව නැවත ප්‍රතිශෝධන ඉල්ලීමක් කිරීමෙන් ඇතිවන නඩු ද්විත්වකරණය සහ පරස්පර තීරණ පිළිබඳ ගැටලු විස්තර කළේය.
Laksiri v. OIC, Anti Vice Squad [2012] 1 Sri LR 131	සුවිශේෂී තත්ත්වයන් තිබුණද, ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයට විශේෂයෙන් පවරා ඇති බලයට පටහැනිව අභියාචනාධිකරණයට ප්‍රතිශෝධන බලය ක්‍රියාත්මක කළ නොහැකිය.
Gunaratne v. Thambinayagam [1993] 2 Sri LR 355; Abeygunasekera v. Setunga [1997] 1 Sri LR 62; Abeywardene v. Ajith De Silva [1998] 1 Sri LR 134	විශේෂයෙන් ප්‍රාථමික අධිකරණ නඩු විධාන පනතේ 66 වගන්තිය යටතේ ආරම්භ වූ කරුණු සම්බන්ධ ඇතැම් මහාධිකරණ ප්‍රතිශෝධන තීරණවලට අදාළ වෙනස් අභියාචනා මාර්ගය පැහැදිලි කරයි.
Jinasena v. Hemamali [2011] 1 Sri LR 337; Board of Investment of Sri Lanka v. Million Garments (Pvt) Ltd [2014] 1 Sri LR 286	ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ ඉල්ලීම සඳහා සති හයක කාලය ගණනය කිරීම සම්බන්ධයෙනි. තීන්දුව දුන් දිනය හැර, සති අන්ත, රජයේ නිවාඩු සහ ගොනු කරන දිනය ඇතුළත් කර ගණනය කෙරේ.

6. තීන්දුවේ සඳහන් අනෙකුත් පූර්ව තීන්දු

• 138 වන ව්‍යවස්ථාව සහ ව්‍යවස්ථාපිත අභියාචනා අයිතිය: Tennakoonwela v. Director General, CIABOC, SC/TAB/4/2023, 2024.10.07; Gamhewa v. Maggie Nona [1989] 2 Sri LR 250; Malegoda v. Joachim [1997] 1 Sri LR 88; Bandara v. People’s Bank [2002] 3 Sri LR 25; People’s Bank v. Camillus Perera [2003] 2 Sri LR 358; Jayawardena v. Sampath Bank [2005] 2 Sri LR 83; Bakmeewewa v. Konarage Raja [1989] 1 Sri LR 231; Hatton National Bank v. Thejasiri Gunethilake [2016] 1 Sri LR 276; DFCC Bank v. Rajitha Fernando [2024/25] BLR 106. අධිකරණ බලය සහ එය ඉල්ලා සිටීමේ අයිතිය අදාළ ව්‍යවස්ථාමය හා ව්‍යවස්ථාපිත විධිවිධාන මත තීරණය වන බවට මේවා සඳහන් කර ඇත.
• අධිකරණ බලය ව්‍යවස්ථාපිතව පැවරීම: Agrarian Services (Amendment) Bill, SC Special Determinations 2 සහ 4/1991, 1991.02.07; Sunil Chandra Kumara v. Veloo [2001] 3 Sri LR 91; Priyadharshani v. Ammasi Krishna, SC/APPEAL/62/2018, 2025.03.24. සාමාන්‍ය පනතකින් වෙනස් කළ හැකි අධිකරණ බලය සහ එසේ වෙනස් කළ නොහැකි ව්‍යවස්ථාමය බලය අතර වෙනසට අදාළ වේ.
• නැවත නැවත සමාලෝචනය වැළැක්වීම: Nishantha Fernando v. Attorney-General, CA/MC/RE/4/2017, 2018.06.08, මහාධිකරණ ප්‍රතිශෝධනයෙන් පසු දෙවන ප්‍රතිශෝධන උත්සාහයක් ප්‍රතික්ෂේප කළේය. Seylan Bank PLC v. Christobel Daniels, CA/PHC/APN/58/2014, 2016.12.14, නිසි බලය ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයට අයත් විට අභියාචනාධිකරණ ප්‍රතිශෝධනය ප්‍රතික්ෂේප කළේය. Abeydasa v. People’s Bank, CA/CPA/124/2021, 2023.06.05, Gunawardane අනුගමනය නොකළ තවත් තීන්දුවක් ලෙස සඳහන් කර ඇත.
• වාණිජ මහාධිකරණය: Senanayake v. Koehn [2002] 3 Sri LR 381 සහ Kosala Bandara Bakmeewewa v. The Finance PLC, CA/PHC/APN/97/2007, 2016.06.13, වාණිජ මහාධිකරණ තීරණ අභියාචනාධිකරණයෙන් සමාලෝචනය කළ නොහැකි බවට වූ පූර්ව තීන්දු මාලාවට අයත් වේ.
• අවසානාත්මකභාවය සහ අධිකරණයක් තෝරා යාම: Cassim v. Government Agent, Batticaloa (1966) 69 NLR 403 නඩු කටයුතු අවසන් විය යුතු බව අවධාරණය කරයි. Ranasinghe v. Ceylon State Mortgage Bank [1981] 1 Sri LR 121, ඉක්මන් තීරණයක් ලබාගත හැකි බව පමණක් නුසුදුසු අධිකරණයක් තෝරාගැනීමට නීතිමය පදනමක් නොවන බව දක්වයි. JMC Jayasekara Management Centre (Pvt) Ltd v. Commissioner General of Inland Revenue [2024/25] BLR 557 තමන්ට හිතකර අධිකරණයක් සොයා යාම හෙළා දකියි. High Court of the Provinces (Special Provisions) (Amendment) Bill Determination, SC/SD/12/2006, 2006.11.20, අභියාචනාධිකරණයේ නඩු ගොඩගැසීම අඩු කිරීමේ අරමුණ පැහැදිලි කරයි.
• අරමුණ අනුව ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව අර්ථ නිරූපණය කිරීම: Wadigamangawa v. Wimalasuriya [1981] 1 Sri LR 287; Minister of Home Affairs v. Fisher [1979] 3 All ER 21; Ashok Tanwar v. State of HP, AIR 2005 SC 614; McCulloch v. Maryland, 17 US (4 Wheat.) 316 (1819); Hunter v. Southam Inc. [1984] 2 SCR 145. ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව පටු තාක්ෂණික අර්ථයකින් නොව, එහි අරමුණු සහ දිගුකාලීන කාර්යභාරය අනුව අර්ථ නිරූපණය කළ යුතු බවට මේවා යොදාගෙන ඇත. අමුණා ඇති තීන්දුවෙහි Fisher නඩුවේ වර්ෂය “1973” ලෙස මුද්‍රණය වී තිබුණද නිවැරදි උපුටනය 1979 වේ. අදාළ නඩු උපුටනය තහවුරු කරන අධිකරණ මූලාශ්‍රය.

N.S. Bindra, Interpretation of Statutes, 13 වන සංස්කරණය (2023), පිටුව 656 ද සඳහන් කර ඇත. එය නීති ග්‍රන්ථයක් මිස පූර්ව නඩු තීන්දුවක් නොවේ.

7. පසුව ලබා දුන් වැදගත් පැහැදිලි කිරීම

Attorney-General v. Perpetual Treasuries Ltd and others, SC/APPEAL/161/2023, 2026 ජූනි 1 දින තීන්දුවේදී පංච පුද්ගල විනිසුරු මඬුල්ල, ප්‍රාථමික අධිකරණ නඩු විධාන පනතේ 66 වගන්තිය සම්බන්ධ වෙනම තත්ත්වය පැහැදිලි කළේය. එවැනි කරුණක මහාධිකරණ ප්‍රතිශෝධන තීරණයෙන් පසුව, අදාළ නීතිමය ක්‍රමය අනුව අභියාචනාධිකරණයට අභියාචනයක් ඉදිරිපත් කළ හැකි බව එහි දැක්වේ.

එම විශේෂ තත්ත්වය, 5A වගන්තිය යටතේ සිවිල් අභියාචනා මහාධිකරණය දෙන ප්‍රතිශෝධන තීරණ සමඟ පටලවා නොගත යුතුය. ඒවා සම්බන්ධයෙන් 5C වගන්තිය අනුව සෘජු මාර්ගය ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය වෙතය.